Interview: Ezzulia.nl

Interview door Natasza Tardio.
Ezzulia.nl, 22 december 2011
(Twitter: @Tasz)

Opnieuw heeft het schrijversduo Marianne en Theo Hoogstraaten een spannende young adult thriller geschreven, genaamd (ff) Out!. Het boek is al eerder dit jaar verschenen, maar daarom zeker niet minder interessant en absoluut een leuk cadeau om te geven met Kerst. Het verhaal speelt zich af in Purmerend en omgeving, en dan met name in het uitgaanscircuit. Roxanne, Lianne, Joel, Frank en Brice gaan samen stappen. De wat ongebruikelijk samengestelde groep, verplaatst zich vanaf het schoolfeest naar de lokale disco, waar een en ander al vrij snel uit de hand loopt.

Ook in deze thriller houdt het duo de spanning er goed in, onder andere door het gebruik van meerdere personages, die over het algemeen zeer geloofwaardig zijn. Verder zit Theo Hoogstraaten dit jaar 25 jaar in het schrijversvak en is (ff) Out! zijn 25ste boek.

Tijd om de populaire jeugdschrijvers Theo en Marianne Hoogstraaten weer eens wat vragen te stellen.

“Het leuke aan zo’n lange schrijvers-carrière is dat je auteurs ziet komen en gaan”

---

(ff) Out! is jullie nieuwste young adult thriller. Wat waren de uitdagingen bij dit specifieke boek?

Een boek schrijven dat jongeren aanspreekt, met personages die herkenbaar zijn en de mogelijkheid tot identificatie bieden. Het moest ook een verhaal zijn dat spannend is, dat tot nadenken stemt en stof biedt tot napraten. Kortom: een boek dat jongeren niet snel uit hun gedachten krijgen.

 

Is het moeilijk om je in de belevingswereld van jongeren te begeven en daar dan over te schrijven?

We praten veel met jongeren tijdens onze bezoeken aan middelbare scholen, waar we regelmatig lezingen over onze jeugdboeken geven. Meestal lukt het ons het ijs snel te breken en voor we het weten hebben we stof voor een nieuw boek. Het verhaal van (ff) Out! is, zoals veel van onze boeken voor jongeren, deels gebaseerd op wat jongeren ons hebben verteld.

 

In hoeverre verschilt het schrijven voor jongeren van dat van schrijven voor volwassenen?

Bij boeken voor jongeren ben je beperkter in je taalgebruik en in je onderwerpkeuze. De plot moet draaien om iets uit de belevingswereld van jongeren. Wil je voorkomen dat jongeren het boek al na een paar bladzijden weg leggen, dan moeten ze al op de eerste bladzijden in het verhaal getrokken worden en moet je vooral niet beginnen met een langzame opbouw van de spanningsboog en ingewikkelde taalconstructies.

 

Is er bij het schrijven voor jongeren een andere werkverhouding tussen jullie dan bij het schrijven voor volwassenen?

Nee, deze is eigenlijk hetzelfde. Net als bij het schrijven voor volwassenen hangt de verdeling af van het onderwerp en de mogelijkheid zich in personages en situaties in te leven. Marianne schrijft wel makkelijker vanuit een vrouwelijk perspectief dan Theo, wat overigens niet wil zeggen dat de verdeling daardoor volledig wordt bepaald. Dit is bij elk verhaal weer anders.

 

Hoe hebben jongeren op (ff) Out! gereageerd?

Bijzonder positief. Wanneer wij tijdens een lezing op een middelbare school wat over de achtergronden hebben verteld, is het boek daarna in de bibliotheek niet meer aan te slepen. Dat wordt ons dan achteraf door een mediathecaris verteld. Jongeren vertellen ons zelf dat ze het boek spannend vinden en dat ze de tieners en wat die doen herkennen, maar dat het verhaal hen ook emotioneel raakt, omdat er jongeren in doodgaan, jongeren die zomaar tot hun vriendenkring hadden kunnen behoren.

 

Is het voor jullie als schrijvers lastig om je te identificeren met zulke jonge personages en hun hedendaagse problemen?

Nee, totaal niet, omdat we tot de “4ever-young” generatie horen misschien. Overigens verbaast het ons zelf ook wel eens hoe makkelijk we met die jongeren omgaan. Het hangt er maar net vanaf hoe jong je jezelf blijft voelen en of je serieus belangstelling hebt voor wat er in de leeftijdsgroep waar je over schrijft speelt. Voordeel is dat wij allebei in het onderwijs hebben gewerkt.

 

Waren jullie het over alles eens? Denk aan verhaallijnen, personages, handelingen, plot.

We hebben altijd wel wat afwijkende ideeën, maar in grote lijnen zijn we het meestal met elkaar eens. Net als we dat soms doen met een redacteur of redactrice moet je niet altijd op je strepen gaan staan. Als we continu vechtend over elkaar heen zouden buitelen, zou er geen boek meer uit onze handen komen.

 

(ff) Out! is uitgekomen bij uitgeverij Holland. Een nieuwe uitgeverij. Kunnen jullie dit toelichten en hoe bevalt het bij deze uitgeverij?

Onze vorige jeugdboekenuitgever, Sjaloom Wildeboer, heeft aangekondigd er mee te stoppen en de uitgeverij binnen een paar jaar af te bouwen. Dan is het niet zinvol meer om daar een nieuwe titel te laten verschijnen. In eerste instantie was het even schrikken, want we moesten op zoek naar een nieuwe uitgever, net toen (ff) Out! af was. Achteraf was die schrik onnodig, want na het manuscript te hebben rondgestuurd konden we kiezen uit drie uitgevers. Binnen een maand waren we weer onder dak. We hebben voor Uitgeverij Holland gekozen, een gerenommeerde uitgever met een uitstekende naam die geen deel uitmaakt van een groter concern. Die onafhankelijkheid sprak ons aan. Uiteindelijk is het geworden zoals we al dachten: een prima keus. Contacten, samenwerking en begeleiding zijn bijzonder prettig.

Hoe komen jullie aan jullie inspiratie en meer specifiek, wat heeft jullie geïnspireerd om dit verhaal te schrijven?

De aanleiding was het verhaal dat een dertienjarige brugklasser van een school in Amstelveen ons vertelde. Ze kwam net van de basisschool en zou naar haar eerste schoolfeest gaan. Tot haar verbazing waarschuwde haar mentor er in een les voor om tijdens het feest nooit je glas uit het oog te verliezen en ook als het naast je stond je hand erop te houden zodat niemand stiekem er iets in kon doen. De verbazing van het arme kind sloeg om in verbijstering toen ze, voor ze naar binnen kon, door “net zo’n apparaat als bij de veiligheidscontrole op Schiphol” moest. Daar stonden ook nog eens uitsmijters naast in bedrijfsuniform. Soms werden er jongens tegengehouden die in een pijpje moesten blazen. Voor een meisje dat drie maanden daarvoor nog op de basisschool zat, was het een ware cultuurshock.

 

Jullie hebben veel verschillende karakters gecreëerd voor (ff) Out!, welke van deze karakters was het meest lastig om vorm te geven?

Alle karakters zijn herkenbaar maar hebben genoeg “eigenheid” om niet clichématig te worden. Daarom zijn ze voor een auteur goed inleefbaar en geen van allen echt lastig om vorm te geven.

 

Theo, jij zit inmiddels vijfentwintig jaar in het schrijversvak en dit is je vijfentwintigste boek. Is het voor jou nog wel mogelijk om een uitdaging te vinden in het schrijven van thrillers?

Het leuke aan zo’n lange schrijverscarrière is dat je auteurs ziet komen en gaan. De eerste keer dat een boek van mij, Het Nerthusmysterie, genomineerd werd voor de prijs van de Kinderjury 13+ (nu Jonge Jury) waren de andere genomineerden o.a. Theo Beckman en Evert Hartman. Heel apart om met die mensen aan tafel te hebben gezeten. Jaren later was ik opnieuw genomineerd met Blind date, nu samen met (toen) nieuwkomers als Simone van der Vlugt en Carry Slee. En twee jaar geleden stonden Marianne en ik met Webcamgirls opnieuw bij de voorkeuzetitels van De Jonge Jury en werden we geïnterviewd voor een afgeladen zaal van het Circustheater in Scheveningen. Dat geeft een kick. Met schrijvers uit de aangestormde generatie jeugdboekenauteurs, zoals Maren Stoffels, die we regelmatig tijdens lezingendagen tegenkomen, gaan we weer als vanouds vriendschappelijk om. Er ook nu weer helemaal bijhoren, dat geeft voldoening en het is een geweldige uitdaging om dat zo te houden.

 

Marianne, Theo heeft ook boeken alleen geschreven, heb jij geen aandrang om ooit iets alleen te schrijven? En zo, ja, wat zou je dan willen schrijven?

Nee, die aandrang heb ik niet. Ook ontbreekt mij de tijd om dat naast het gezamenlijke schrijven en de vele lezingen te doen. Bovendien zou bij het alleen schrijven, het plezier dat we beleven aan het samen schrijven, dan ontbreken.

 

Op het omslag van jullie boeken voor volwassenen staan jullie als Marianne en Theo Hoogstraaten, bij jullie jeugdboeken is dit precies omgekeerd. Is hier een speciale reden voor?

Ja, die is er. Bij vermeldingen en recensies wordt naast de titel soms alleen de eerstgenoemde auteur genoemd. Theo is, omdat hij al zo lang jeugdromans schrijft, in jeugdboekenland veel bekender dan Marianne. Daarom staat op de jeugdboeken zijn naam als eerste. Voor de boeken voor volwassenen geldt dit niet omdat de eerste thriller meteen al onder twee namen verscheen, met die van Marianne als eerste. Voor Theo is dit ook een kwestie van hoffelijkheid.

 

Waaraan werken jullie momenteel?

Momenteel werken we aan onze zesde thriller voor volwassenen. Over de inhoud willen we nog even niets kwijt. Met de uitgever is afgesproken dat we het manuscript in februari inleveren. Dat gaan we gemakkelijk halen omdat we nu al met de slothoofdstukken bezig zijn.

 

Welk boek heeft jullie het meest aangesproken het afgelopen jaar?

Theo: Simon Montefiore – Sachenka.
Marianne: Jenna Blum – Het familieportret.

 

Wat verwachten jullie van 2012 en wat kunnen jullie lezers van jullie verwachten?

We hopen dat onze nieuwe thriller ergens in het najaar gepubliceerd kan worden en dat (ff)Out! weer bij de voorkeuze titels van de Jonge Jury komt te staan. Verder gaan we schrijven aan een nieuwe YA-thriller en weer op veel plaatsen in het land lezingen geven.

 

 

Foto: Gebruikt met toestemming
Met dank aan: Theo & Marianne Hoogstraaten

Eindredactie: Gerd Boeren

Interview BOEK sept. 2010

Interview: Margriet

>> Interview Margriet (wk 22 – 2010) <<

Theo en Marianne Hoogstraaten worden ook wel de Nederlandse Nicci French genoemd. Eerst was alleen Theo auteur, maar gaandeweg ontwikkelde Marianne zich van kritische lezer in co-auteur. Hun oeuvre bestaat inmiddels uit meer dan twintig jeugdboeken en onlangs verscheen hun vierde (volwassen) literaire thriller: Machteloos.

Samen

Theo: “We zijn al heel lang – we vertellen niet hoe lang – met elkaar getrouwd. Een aardige tijd, zeggen wij altijd.”

Marianne: “Als naar onze leeftijd wordt gevraagd is ons standaard antwoord: Dat is een goed bewaard geheim. Wij zijn elkaar lang geleden tegen gekomen op een camping in Driebergen. Theo was er met zijn ouders met vakantie en ik met de mijne.”

Theo: “Dit is dus een jeugdliefde die na al die jaren nog steeds bestaat.”

Marianne: “Zes jaar geleden zijn we vanuit het westen naar Friesland verhuisd waar we fulltime zijn gaan schrijven. Hier vinden we de rust die we nodig hebben.”

De Nederlandse Nicci French

Theo: “Zo worden wij vaak genoemd. Hoe eervol ook, in het begin hadden wij daar toch moeite mee. Wij zijn wij. En geen Nicci French. Onze stijl is anders.”

Marianne: “En onze werkwijze ook.”

Theo: “Bij Nicci French schrijft de ėėn solo een hoofdstuk, de ander leest het en borduurt daar vervolgens voort. Hun boeken zijn vooral gericht op de problemen tussen personen; maatschappelijke kwesties komen in hun boeken eigenlijk niet voor. Bij ons juist wel, daarmee onderscheiden wij ons.”

Marianne: “We zijn ook eens de Friese Nicci French genoemd. Dat vond ik grappig.”

Taakverdeling

Marianne: “We schrijven samen al heel erg lang, wij kennen elkaars sterke punten en weten wat het beste bij ons past. Het is niet zo dat Theo alle mannelijke en ik alle vrouwelijke karakters schrijft. Dat hangt af van ‘de stemming van de dag.’ Als hij of ik even vast zit, helpen we elkaar: Kun jij even een beginnetje maken? Dan pak ik het daarna weer op.”

Theo: “We schrijven wel binnen een afgesproken kader. Vooraf bespreken we de basis van het plot, we leggen in hoofdlijnen vast wat voor personen het moeten zijn qua karakter en uiterlijk, zodat we daar geen fouten mee maken. Binnen dat kader is wel alle ruimte om jezelf maar ook elkaar te verrassen.”

Marianne: “Theo heeft zijn werkkamer boven, hij schrijft nog heel ouderwets met pen en papier. Ik zit beneden in mijn werkkamer achter de computer. Onze dagelijkse productie laten we aan het eind van de dag elkaar lezen. Dat kan een heel positieve, maar ook een kritische reactie opleveren.”

Theo: “Als je samen schrijft moet je niet constant op je strepen gaan staan. Je moet flexibel zijn, en je ego een beetje kleiner maken.”

Een echte Hoogstraaten

Marianne: “Theo en ik ploegen iedere dag de kranten door omdat onze ideeën worden gevoed door de actualiteit. Onze laatste thriller Machteloos gaat over de veiligheid rond een kernreactor. Daar leggen wij eerst een dossier over aan. Maatschappijkritisch kun je ons wel noemen.”

Theo:”Een beetje wel, ja. Het geeft een verhaal net even wat meer body.”

Marianne: “Dat is ook weer heel duidelijk in Machteloos. Wij kunnen ons echt boos maken over misstanden, zoals bepaalde ondervragingstechnieken van de recherche waardoor mensen soms jarenlang onschuldig in de gevangenis zitten. Denk aan Lucia de B., aan de Puttense moordzaak of aan de Schiedammer Parkmoord. In Machteloos is het Tosca die als verdachte wordt gezien. Ze wordt gemanipuleerd en ze kan niet aantonen dat ze onschuldig is. Vreselijk. Je krijgt er echt een machteloos gevoel van.”

Theo: “Een ander punt is waardoor wij ons onderscheiden is dat wij proberen om de lezer aan het eind een beetje in verwarring achter te laten. Een vraag te creëren. Dat levert discussie op en dat is vreselijk leuk.”

Marianne: “Zelfs wij verschillen soms van mening. Ik denk heel anders over de stappen die Tosca heeft genomen dan Theo. Het stemt tot nadenken, maar dat gebeurt ook bij de lezer. Die blijft er, horen wij, vaak nog een tijd over nadenken.”

Theo: “Dat was ook bij Lokvrouw het geval. Dat boek gaat over een Kroatische vrouw die in de Balkanoorlog verschrikkelijk dingen heeft meegemaakt en tijdens een cruise de Servische dader tegen komt. De vraag is: mag je dan wraak nemen? Hele volksstammen zullen zeggen: dat mag. Maar in juridisch opzicht natuurlijk niet. Dat soort dilemma’s proberen wij er altijd in te stoppen.”

Thriller

Marianne: “Het genre ligt ons gewoon. Wij vinden het heerlijk om aan tafel met een kop koffie verhaallijnen uit te denken, te fantaseren waarom iemand slecht wordt. We proberen echt in de gedachtekronkels van zo iemand te kruipen.”

Theo: “Dat deden we bij onze jeugdboeken natuurlijk ook al.”

Marianne: “Juist die afwisseling is zo leuk, we moeten elke keer weer de knop omzetten.”

Theo: “Maar we sluiten helemaal niet uit dat we in de toekomst ook nog een ander genre oppakken, hoor. Een historische roman bijvoorbeeld”

Marianne: “Zelf lezen we nauwelijks thrillers. Wij houden meer van lekkere dikke pillen van schrijvers als Carlos Ruiz Zafón”

Grenzen

Marianne: “Die hebben wij zeker. Ik ben een keer bijna over mijn nek gegaan van een thriller van Karen Slaughter. Zij beschreef een man die vrouwen op de vloer vastspijkerde om ze daarna te verkrachten.”

Theo: “Dat werd tot in detail beschreven.”

Marianne: “Ik geloofde gewoon niet wat ik las! Nee, zoiets walgelijks zou ik nooit schrijven. Nooit”.

Theo: “Het moet subtieler. En suggestief.”

Fantasie

Marianne: Theo fantaseert meer over de mannelijke kant en ik over de vrouwelijke kant van een verhaal. Een vrouwenbrein werkt anders, dus zijn we het niet altijd met elkaar eens. Het kan heel aanvullend zijn, maar…”

Theo: “…ook confronterend. Ik merk dat ik als man meer straight denk, met minder emotie dan Marianne. De fantasie vult de realiteit aan en waar de realiteit ophoudt en de fantasie begint, verschilt per boek. De lezer weet dat uiteraard niet en dat is het leuke.”

De mens is geneigd tot alle kwaad

Theo: “Ja, absoluut. Afhankelijk van de omstandigheden. Als die veranderen, verandert de mens mee. Daar ontkom je niet aan. Als er om je heen een jungle ontstaat wordt de mens een beest. Dat zou voor mij waarschijnlijk ook gelden, want je wilt overleven.”

Marianne: “Denk maar aan de beelden na een natuurramp, mensen willen niet alleen voedsel hebben, er wordt ook meteen geplunderd.”

Theo: “De ware inborst van de mens leidt ertoe dat binnen dat kwaad gradaties ontstaan. Dit klinkt cynisch hè.”

Marianne: “Je bent een behoorlijke cynicus geworden sinds we deze boeken schrijven. Ik ben meer de goedgelovige van ons tweeën.”

Theo: “Klopt, jij bent vaak te naïef. Dat is een mooie eigenschap, maar je krijgt het daardoor soms wel flink voor je kiezen. Wij houden elkaar goed in evenwicht. Ik ben ook vrij rechtlijnig, daar ben ik mij wel bewust van.”

Marianne: “Maar Theo, je bent de laatste tijd wel ietsje milder geworden. Hoe dat komt weet ik eigenlijk niet. Of toch, misschien onder invloed van mij?”

Interview: Heleen Spanjaard, fotografie: Jantien de Bood, visagie: Loredana Secci

Margriet: wij mogen 15 exemplaren van de thriller Machteloos verloten! Kijk op www.margriet.nl/mailenwin